Афіцыйны сайт
Адрас:
231778, г.п. Вялікая Бераставіца,
пл. Ратушная, 1
Электронная пошта:
berestrec@mail.grodno.by
Тэлефон: 8-(01511) 2-17-47
Факс: 8-(01511) 2-17-47

Пытанне-адказ

Пытанне: Ці магчыма даць адпачынак па доглядзе за дзіцем да дасягнення ім узросту 3 гадоў працуючаму бацьку, калі маці дзіцяці не працуе, не вучыцца і не знаходзіцца на ўліку ў службе занятасці?

Адказ: Артыкулам 185 Працоўнага кодэкса Рэспублікі Беларусь прадугледжана, што адпачынак па догляду за дзіцем да дасягнення ім узросту трох гадоў з выплатай адпаведнай дапамогі замест маці дзіцяці прадастаўляецца працуючым бацьку або іншым сваякам, членам сям'і дзіцяці, які фактычна ажыццяўляе догляд за дзіцем.

Пры гэтым дапамога па доглядзе дзіцяці ва ўзросце да 3 гадоў вышэйназваным асобам прызначаецца ў выпадках выхаду маці на працу, вучобу (у дзённай форме атрымання адукацыі ва ўстановах, якія забяспечваюць атрыманне прафесійна-тэхнічнай, сярэдняй спецыяльнай адукацыі, вышэйшых навучальных установах) і спынення выплаты ёй дапамогі, а таксама афармлення дадзенымі асобамі водпуску па доглядзе дзіцяці да дасягнення ім узросту 3 гадоў.

Бо ў дадзенай сітуацыі маці дзіцяці не выходзіць на працу альбо вучобу, то падстаў для прадастаўлення водпуску па догляду за дзіцем да дасягнення ім узросту трох гадоў бацьку не маецца.

Пытанне: у сям'і выхоўваецца дзіця-інвалід. Ці ёсць у працуючага бацькі права на аплачваемы свабодны ад працы дзень у месяц, калі маці дзіцяці не працуе, бо ажыццяўляе за ім догляд?

Адказ: У адпаведнасці з часткай 1 артыкула 265 Працоўнага кодэкса Рэспублікі Беларусь маці (бацьку, апекуну, папячыцеля)выхоўвае дзіця-інваліда ва ўзросце да 18 гадоў, прадастаўляецца адзін дадатковы свабодны ад працы дзень у месяц з аплатай у памеры сярэдняга дзённага заробку за кошт сродкаў дзяржаўнага сацыяльнага страхавання.

Паколькі ў Кодэксе не змяшчаецца умоў, якія абмяжоўваюць права працуючага бацькі на дадатковы свабодны ад працы дзень у месяц у выпадку, калі другі з бацькоў не працуе, то работніку павінен быць прадастаўлены згаданы дзень.

Да заявы аб прадастаўленні бацьку вольнага ад працы дня ў месяц прыкладаецца дакумент, які пацвярджае незанятасць маці (напрыклад, працоўная кніжка).

Пытанне: у сям'і выхоўваюцца двое дзяцей, старэйшаму дзіцяці 15 жніўня спаўняецца 18 гадоў, малодшаму-2 гады. Ці будзе пераглядацца памер дапамогі па догляду за дзіцем ва ўзросце да 3 гадоў? 

Адказ: у адпаведнасці з часткай дзявятай артыкула 13 Закона Рэспублікі Беларусь "Аб дзяржаўных дапамогах сем'ям, якія выхоўваюць дзяцей" пры вызначэнні памеру дапамогі па доглядзе дзіцяці ва ўзросце да 3 гадоў улічваюцца дзеці ва ўзросце да 18 гадоў, якія выхоўваюцца ў сям'і, у тым ліку ўсыноўленыя (удачароныя), пасынкі і падчарыцы.

Згодна з пунктам 26 Палажэння аб парадку прызначэння і выплаты дзяржаўных дапамог сем'ям, якія выхоўваюць дзяцей, зацверджанага пастановай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь ад 28 чэрвеня 2013 г. № 569, памер дапамогі па доглядзе дзіцяці ва ўзросце да 3 гадоў падлягае перагляду ў выпадку змянення колькасці дзяцей, якія выхоўваюцца, да дасягнення малодшым дзіцем узросту 3 гадоў.

Такім чынам, памер дапамогі на малодшага дзіцяці пераглядаецца з дня, наступнага за днём выканання старэйшаму дзіцяці ўзросту 18 гадоў, і з 16 жніўня ён складзе 35 адсоткаў сярэднямесячнай заработнай платы.

Пытанне: Работніку арганізацыі, прызначанае і выплачваецца дапамога па догляду за дзіцем да трох гадоў у поўным памеры. На дату прызначэння дапамогі маці дзіцяці не мела месца працы, не вучылася і не з'яўлялася індывідуальным прадпрымальнікам, натарыусам, адвакатам, асобай, якая ажыццяўляе рамесную дзейнасць, дзейнасць у сферы аграэкатурызму. Работнік 11.06.2018 прадставіў дакумент аб тым, што маці дзіцяці з 01.02.2018 ажыццяўляе рамесную дзейнасць. З якой даты неабходна вырабіць пераразлік дапамогі і варта спыніць выплату дапамогі? 

Адказ: у адпаведнасці з пунктам 3.6 артыкула 13 Закона Рэспублікі Беларусь ад 29.12.2012 № 7 - З " аб дзяржаўных дапамогах сем'ям, якія выхоўваюць дзяцей "(далей Закон) калі асоба, якая мае права на дапамогу па доглядзе дзіцяці да трох гадоў (далей дапаможнік) ажыццяўляе рамесную дзейнасць, Дапамога прызначаецца і выплачваецца ў памеры 50 працэнтаў ад устаноўленага памеру.

У адпаведнасці з пунктам 19 Палажэння аб парадку прызначэння і выплаты дзяржаўных дапамог сем'ям, якія выхоўваюць дзяцей, зацверджаным Пастановай Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь ад 28.06.2013 № 569 (далей Становішча) у выпадку наступлення абставінаў, якія цягнуць за сабой памяншэнне памеру раней прызначанага дапамогі, яго памер памяншаецца з першага чысла месяца, наступнага за месяцам ўзнікнення такіх абставін.

Улічваючы вышэйпададзенае, і прымаючы пад увагу, што маці дзіцяці пачала ажыццяўляць рамесную дзейнасць з 01.02.2018, памер дапамогі неабходна паменшыць з 01.03.2018.

Залішне выплачаная сума дапамогі падлягае вяртанню атрымальнікам. На працягу 5 каляндарных дзён з даты ўстанаўлення факту залішне выплачаных сум дапамогі Камісіі па прызначэнні дзяржаўных дапамог сем'ям, якія выхоўваюць дзяцей, і дапамог па часовай непрацаздольнасці (далей – камісія) неабходна пісьмова паведаміць работніка аб гэтым з указаннем тэрміну, на працягу якога залішне выплачаная сума дапамогі павінна быць ім вернутая. У выпадку адмовы атрымальніка ад вяртання залішне выплачанай сумы дапамогі ў добраахвотным парадку, яе ўтрыманне вырабляецца з сум дапамог, заработнай платы на падставе рашэння камісіі па прызначэнні дапамог у памеры не больш за 20 працэнтаў ад дзеючага памеру дапамогі штомесяц, да поўнага пагашэння запазычанасці (артыкул 25 Закона, пункт 21 Палажэння).

Для вырашэння пытання аб спыненні альбо працягу выплаты дапамогі па месцы працы бацькі дзіцяці, на падставе пункта 5 Палажэння, Камісіі неабходна накіраваць запыт у органы Фонду сацыяльнай абароны насельніцтва Міністэрства працы і сацыяльнай абароны (далей – органы фонду) па месцы рэгістрацыі маці дзіцяці аб яе пастаноўцы на ўлік у якасці плацельшчыка абавязковых страхавых узносаў у бюджэт фонду, самастойна выплачвае абавязковыя страхавыя ўзносы. У адпаведнасці з пунктам 2 Палажэння фізічныя асобы, якім прадастаўлена права ўдзелу ў праваадносінах па дзяржаўнаму сацыяльнаму страхаванню (рамеснікі ставяцца да такой катэгорыі фізічных асоб), якія не знаходзяцца на ўліку ў органах фонду ў якасці плацельшчыкаў абавязковых страхавых узносаў у бюджэт фонду, разглядаюцца пры вызначэнні месца прызначэння дапамогі як непрацуючыя асобы. Таму ў выпадку атрымання інфармацыі аб адсутнасці рэгістрацыі маці дзіцяці ў якасці плацельшчыка абавязковых страхавых узносаў у бюджэт фонду, на падставе падпункта 3.1 артыкула 21 Закона выплата дапамогі працягваецца па месцы працы бацькі дзіцяці ў памеры 50 працэнтаў ад устаноўленага памеру. У зваротным выпадку – выплата дапамогі спыняецца, бо ў адпаведнасці з падпунктам 3.2.1 артыкула 21 Закона, калі маці дзіцяці з'яўляецца асобай, якая самастойна выплачвае абавязковыя страхавыя ўзносы ў бюджэт Фонду, дапамогі прызначаюцца маці ў органах па працы, занятасці і сацыяльнай абароне ў адпаведнасці з рэгістрацыяй па месцы жыхарства.

Пытанне: Работніца выконвае работы ў арганізацыі па грамадзянска-прававому дагавору. Дагавор з ёй заключаны на перыяд з 1 сакавіка па 31 мая 2018 г. ўзнагароджанне ёй выплачвалася штомесяц - за працы, выкананыя ў сакавіку 2018 г. - 30 сакавіка 2018 г. у суме 200,00 руб. , у красавіку 2018 г. - 28 красавіка 2018 г. у суме 200,00 руб. , у траўні 2018 г. - 31 мая 2018 г. у суме 200,00 руб. абавязковыя страхавыя ўзносы з узнагароджання выплачаныя арганізацыяй у поўным аб'ёме. У чэрвені 2018 г. пасля выканання ўсіх работ яна прадставіла лісток непрацаздольнасці ў сувязі з агульным захворваннем з вызваленнем ад працы на перыяд з 10 па 14 мая 2018 г. выплата абавязковых страхавых узносаў за работніцу больш, чым за 6 месяцаў маецца. Ці мае права працаўніца на дапамогу па часовай непрацаздольнасці?

Адказ: Права на дапамогу па часовай непрацаздольнасці работніца мае, так як выпадак часовай непрацаздольнасці наступіў у яе ў перыяд выканання работ па грамадзянска-прававому дагавору (10 мая 2018 г.). Дапаможнік па часовай непрацаздольнасці варта вылічыць з сярэднядзённага ўзнагароджання 6,56 руб. (200,00 руб. (ўзнагароджанне за сакавік 2018 г.) + 200,00 руб. (ўзнагароджанне за красавік 2018 г) / 61 (каляндарныя дні сакавіка і красавіка 2018 г.). Дапамога па часовай непрацаздольнасці складзе 26,24 руб. (6,56 руб. * 5 каляндарных дзён * 80%). 

Пытанне: Як прымяняюцца на практыцы асобныя нормы Указа Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь ад 25.09.2013 г. №441 " аб некаторых пытаннях прафесійнага пенсійнага страхавання і пенсійнага забеспячэння»:

- што азначае права выбару спосабу кампенсацыі за працу з асаблівымі ўмовамі працы?

- як правільна аформіць права работніка на атрыманне даплаты (кампенсацыі) да заработнай платы згодна з Указам №441?

- за кошт якіх сродкаў вырабляюцца дадзеныя выплаты даплат да заработнай платы?

Адказ: згодна з дадзеным Указам прадастаўлена права выбару спосабу кампенсацыі за працу з асаблівымі ўмовамі працы работнікам, занятым у асаблівых умовах працы або асобнымі відамі прафесійнай дзейнасці, якія да 1 студзеня 2009 года адпрацавалі менш за палову спецыяльнага стажу альбо не маюць такога стажу да названай даты (падпункт 1.2 пункта 1).

Работнік мае права выбраць:

1) прафесійнае пенсійнае страхаванне. То ёсць працягнуць фарміраваць права на датэрміновую (дадатковую) прафесійную пенсію шляхам выплаты за яго работадаўцам узносаў на прафесійнае пенсійнае страхаванне ў Фонд сацыяльнай абароны насельніцтва. Прафесійнае пенсійнае страхаванне работнікаў, занятых у асаблівых умовах працы ці асобнымі відамі прафесійнай дзейнасці, ажыццяўляецца да дасягнення імі агульнаўстаноўленага пенсійнага ўзросту;

2) штомесячную даплату да заработнай плаце (далей – даплата). Выплата даплаты, як і выплата узносаў на прафесійнае пенсійнае страхаванне, вырабляецца толькі да дасягнення работнікам агульнаўстаноўленага пенсійнага ўзросту.

Выбар работнікам даплаты афармляецца шляхам падачы працадаўцу пісьмовай заявы. У заяве работнікам у АБАВЯЗКОВЫМ парадку павінны быць указаны звесткі аб перыядах наяўнага ў яго спецыяльнага стажу працы, выпрацаванага да 1 студзеня 2009 года.

Выплаты названых даплат вырабляюцца за кошт сродкаў наймальніка наўзамен выплаты узносаў на прафесійнае пенсійнае страхаванне. Памер даплаты вызначаецца працадаўцам, але не можа быць менш сумы ўзносу на прафесійнае пенсійнае страхаванне за канкрэтнага работніка. Пры выбары даплаты работнік атрымае дадатковы бягучы даход замест права на прафесійную пенсію ў будучыні.

Рашэнне аб праве канкрэтнага работніка на даплату павінна прымацца працадаўцам па выніках вывучэння дакументаў, якія пацвярджаюць спецыяльны стаж гэтага работніка.

Форма заявы работніка на атрыманне даплаты, парадак яго падачы, рэгістрацыі і захоўвання павінны быць вызначаны лакальным нарматыўным прававым актам працадаўцы (напрыклад, зацверджаны Палажэннем аб налічэнні і выплаце штомесячнай даплаты да заработнай платы наўзамен права на датэрміновую прафесійную пенсію).